راهنمای انتخاب ظرفیت دی‌اریتور؛ چه اندازه‌ای برای دیگ بخار شما لازم است؟
پاسخ کوتاه
ظرفیت دی‌اریتور را ظرفیت بخار دیگ تعیین می‌کند، نه اندازهٔ موتورخانه. دبی آب تغذیه دست‌کم باید برابر بخار تولیدی دیگ باشد و حجم مخزن ذخیره بر اساس درصد برگشت کندانس انتخاب می‌شود. در کاتالوگ تابان بویلر مخزن از ۱ تا ۱۰ متر مکعب و فشار کاری ۰٫۵ تا ۲ بار است.
بیشتر خرابی‌های زودرس دیگ بخار ریشه در اکسیژن محلول آب تغذیه دارد، نه در خود دیگ. دی‌اریتور همان دستگاهی است که این گاز را پیش از رسیدن آب به بدنه بیرون می‌کشد. ظرفیت دی‌اریتور اگر کوچک‌تر از نیاز انتخاب شود در اوج مصرف جا می‌ماند و همان اکسیژنی که قرار بود حذف شود وارد مدار می‌شود. دی‌اریتور یکی از لایه‌های اصلی تصفیهٔ شیمیایی آب دیگ بخار به شمار می‌رود. آبِ همین دی‌اریتور را پمپ آب تغذیه با فشار به دیگ می‌فرستد؛ ارتفاع نصب دی‌اریتور مستقیم روی کاویتاسیون این پمپ اثر می‌گذارد.
اکسیژن محلول دقیقاً چه بلایی سر دیگ می‌آورد؟
اکسیژن حل‌شده در آب، در دما و فشار کاری دیگ به سطح فلز حمله می‌کند و خوردگی حفره‌ای ایجاد می‌کند. این خوردگی برخلاف رسوب، یکنواخت نیست؛ نقطه‌ای است و درست همان‌جا که دیده نمی‌شود لوله را سوراخ می‌کند. نتیجه‌اش نشتی زودهنگام لوله‌های حرارتی، توقف ناخواستهٔ خط و هزینهٔ تعویضی است که چند برابر قیمت خودِ دی‌اریتور تمام می‌شود. به همین دلیل انتخاب ظرفیت درست، تصمیمی اقتصادی است نه صرفاً فنی.
ظرفیت دی‌اریتور بر چه پایه‌ای انتخاب می‌شود؟
سه عدد ورودی دارد و هر سه را باید پیش از استعلام بدانید:
- ظرفیت بخار دیگ بر حسب کیلوگرم در ساعت. این عدد کف دبی آب تغذیه را تعیین می‌کند؛ هر کیلوگرم بخاری که دیگ تولید می‌کند باید با آب تغذیه جبران شود.
- درصد برگشت کندانس. هرچه کندانس بیشتری برمی‌گردد، آب جبرانی کمتر است و بار حرارتی دی‌اریتور تغییر می‌کند.
- دمای آب ورودی و فشار بخار در دسترس برای گرم کردن و هواگیری.
بدون این سه عدد هر پیشنهادی حدس است. با داشتن‌شان، انتخاب مدل کار چند دقیقه است. اگر هنوز ظرفیت خود دیگ را قطعی نکرده‌اید، ابتدا راهنمای انتخاب ظرفیت دیگ بخار را ببینید؛ بدون آن عدد، سراغ دی‌اریتور رفتن بی‌فایده است.
جدول تطبیق ظرفیت دیگ و حداقل دبی آب تغذیه
جدول زیر ظرفیت مدل‌های دیگ بخار خوابیدهٔ تابان بویلر و حداقل دبی آب تغذیه‌ای را نشان می‌دهد که دی‌اریتور باید پاسخگوی آن باشد:
| مدل دیگ بخار | ظرفیت بخار | حداقل دبی آب تغذیه | مخزن ذخیره |
|---|---|---|---|
| خوابیده ۵۰۰ | ۵۰۰ کیلوگرم در ساعت | ۵۰۰ کیلوگرم در ساعت | از محدودهٔ ۱ تا ۱۰ متر مکعب |
| خوابیده ۷۰۰ | ۷۰۰ کیلوگرم در ساعت | ۷۰۰ کیلوگرم در ساعت | از محدودهٔ ۱ تا ۱۰ متر مکعب |
| خوابیده ۱۰۰۰ | ۱٬۰۰۰ کیلوگرم در ساعت | ۱٬۰۰۰ کیلوگرم در ساعت | از محدودهٔ ۱ تا ۱۰ متر مکعب |
| خوابیده ۱۵۰۰ | ۱٬۵۰۰ کیلوگرم در ساعت | ۱٬۵۰۰ کیلوگرم در ساعت | از محدودهٔ ۱ تا ۱۰ متر مکعب |
| خوابیده ۲۰۰۰ | ۲٬۰۰۰ کیلوگرم در ساعت | ۲٬۰۰۰ کیلوگرم در ساعت | از محدودهٔ ۱ تا ۱۰ متر مکعب |
ابعاد و وزن‌ها جنبهٔ راهنما دارند و قابل تغییرند. حجم دقیق مخزن ذخیره را واحد مهندسی بر پایهٔ درصد برگشت کندانس و الگوی مصرف خط تعیین می‌کند.
مشخصات دی‌اریتور در کاتالوگ تابان بویلر
| مشخصه | مقدار کاتالوگ |
|---|---|
| حجم مخزن | ۱ تا ۱۰ متر مکعب |
| فشار کاری | ۰٫۵ تا ۲ بار |
| حذف اکسیژن و گازهای محلول | تا ۹۹ درصد |
| جنس بدنهٔ اصلی | A516 Gr70 با پوشش ضدخوردگی |
| جنس مخزن ذخیره | A240 304 (استیل ضدزنگ) |
| مرجع ساخت | ASME و ISO 9001 |
مشخصات از کاتالوگ محصول دی اریتور مدل SDA برداشته شده است؛ مدل‌های دیگر در دستهٔ دی اریتور فهرست شده‌اند.
سه اشتباه رایج در انتخاب ظرفیت دی‌اریتور
اول، انتخاب بر اساس ظرفیت امروز و نه طرح توسعه. اگر قرار است سال بعد دیگ دوم اضافه شود، دی‌اریتور همان روز اول باید با آن ظرفیت دیده شود؛ وگرنه دو سال بعد کل مدار آب تغذیه باید عوض شود.
دوم، نادیده گرفتن پیک مصرف. خطی که صبح‌ها همهٔ مصرف‌کننده‌ها را با هم راه می‌اندازد، برای چند دقیقه دبی‌ای بسیار بالاتر از میانگین می‌خواهد. مخزن ذخیره دقیقاً برای همین لحظه‌ها انتخاب می‌شود، نه برای میانگین روزانه.
سوم، جدا دیدن دی‌اریتور از بقیهٔ مدار تصفیه. دی‌اریتور گاز محلول را می‌گیرد، نه سختی آب را. اگر سختی‌گیر متناسب با ظرفیت دیگ در مدار نباشد، رسوب همچنان تشکیل می‌شود و دی‌اریتور هم کاری از دستش برنمی‌آید.
دی‌اریتور یا مخزن آب تغذیهٔ ساده؟
مخزن آب تغذیهٔ ساده فقط آب را ذخیره می‌کند و با گرم کردن جزئی، بخشی از اکسیژن را بیرون می‌راند. دی‌اریتور با پاشش آب و تماس مستقیم با بخار، اکسیژن و گازهای محلول را تا ۹۹ درصد حذف می‌کند. برای دیگ کوچک با کارکرد ساعتی محدود، مخزن ساده گاهی کافی است؛ برای خط تولید پیوسته، هزینهٔ نبود دی‌اریتور را چند سال بعد در قالب تعویض لولهٔ حرارتی می‌پردازید. اگر می‌خواهید سازوکار این خوردگی را دقیق‌تر ببینید، تحلیل فنی نقش دی‌اریتور در کاهش خوردگی همین موضوع را باز کرده است.
پرسش‌های پرتکرار
ظرفیت دی‌اریتور را بر چه اساسی انتخاب کنم؟
بر اساس ظرفیت بخار دیگ. دبی آب تغذیه دست‌کم باید برابر بخار تولیدی باشد و حجم مخزن ذخیره بر پایهٔ درصد برگشت کندانس انتخاب می‌شود.
فشار کاری دی‌اریتور چقدر است؟
در کاتالوگ تابان بویلر فشار کاری دی‌اریتور بین ۰٫۵ تا ۲ بار است و حجم مخزن از ۱ تا ۱۰ متر مکعب انتخاب می‌شود.
دی‌اریتور چند درصد اکسیژن را حذف می‌کند؟
تا ۹۹ درصد اکسیژن و گازهای محلول از آب تغذیه حذف می‌شود؛ همین است که جلوی خوردگی حفره‌ای لوله‌های حرارتی را می‌گیرد.
اگر سختی‌گیر داشته باشم باز هم به دی‌اریتور نیاز دارم؟
بله. سختی‌گیر یون‌های سختی را می‌گیرد و دی‌اریتور گاز محلول را. این دو جایگزین هم نیستند و هر کدام یک مسیر خرابی جدا را می‌بندند.
جنس بدنهٔ دی‌اریتور چیست؟
بدنهٔ اصلی از A516 Gr70 با پوشش ضدخوردگی و مخزن ذخیره از استیل ضدزنگ A240 304 ساخته می‌شود، مطابق مراجع ASME و ISO 9001.
آخرین بازبینی: ۲۶ شهریور ۱۴۰۵
دیدگاه ها
نظرات شما
دیدگاه ها